Alle artikelen Agrarische zaken

Directe ammoniakschade: op welke wijze te beoordelen?

15 maart 2019

Burgemeester en wethouders verlenen aan een varkenshouder een omgevingsvergunning milieu voor de oprichting van een nieuwe varkensstal en aanpassing van een bestaande stal. Een nabij gevestigde boomkweker komt daar tegen op. Hij voert aan dat onvoldoende rekening is gehouden met het feit dat in de directe omgeving van de varkenshouderij gewassen worden gekweekt die gevoelig zijn voor de ammoniakuitstoot uit de varkensstallen, ook wel: directe ammoniakschade. Heeft het bevoegd gezag dit aspect op een juiste wijze meegenomen bij de vergunningverlening? De Afdeling vond van niet. Hoe moet het dan wel?

Meer

Aerius, Afdeling, Ammoniak, Milieu, Omgevingsvergunning, Raad van state, Varkenshouderij, Veehouderij

Thema's: Intensieve veehouderij , Natuurbescherming , Agrarisch omgevingsrecht , Bestuurs(proces)recht , Omgevingsrecht , Volksgezondheid

Het beoordelingskader voor risico's van endotoxinen voor de volksgezondheid

14 maart 2019

Endotoxinen zijn celwandresten van bacteriën. Inademing van endotoxinen kan leiden tot ontstekingen van de luchtwegen. Het ontbreken van algemeen aanvaarde wetenschappelijke inzichten ten aanzien van endotoxinen maakt de toetsing van omgevingsvergunningen en bestemmingsplannen op dit punt complex. In de uitspraak van 27 februari 2019 gaat de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State opnieuw in op de wijze waarop het risico van endotoxinen voor de volksgezondheid bij de beoordeling van een aanvraag om omgevingsvergunning milieu kan worden betrokken. Dat de Afdeling nu ook ingaat op het voorzorgsbeginsel, maakt de uitspraak besprekenswaardig.

Meer

Afdeling, Endotoxinen, Gezondheidsraad, Gezondheidsrisico's, Omgevingsvergunning, Omgevingsvergunning milieu, Pluimveehouderij, Raad van state, Volksgezondheid

Thema's: Intensieve veehouderij , Agrarisch omgevingsrecht , Volksgezondheid

Een erg nare zaak

10 januari 2019

Een bezoekje aan een boerderij in het najaar van 2016 leidt tot een drama met een uiterst vervelende nasleep. Bij dat drama zijn paarden betrokken. De nasleep geeft een bijzonder inkijkje in de aansprakelijkheidsproblematiek rond paarden. Maar er komt ook duidelijkheid over de zorgplicht van ouders naar kinderen toe in situaties rond paarden. Uit het oordeel van de rechtbank valt een wijze les te trekken.

Meer

Aansprakelijkheid, Aansprakelijkheid voor dieren, Paarden, Risico, Schade

Blog thema: Hippisch recht

Geur- en ammoniakrendement combi-luchtwassers lager dan verwacht; gewijzigde Rgv en Rav in werking getreden

26 juli 2018

Het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat heeft op 1 mei 2018 een conceptregeling tot wijziging van de Regeling geurhinder en veehouderij (Rgv) en de Regeling ammoniak en veehouderij (Rav) vrijgegeven voor internetconsultatie. Op 20 juli 2018 zijn de gewijzigde Rgv en Rav in werking getreden.

Meer

Emissiefactor, Geur, Geurreductie, Luchtwasser, Overgangsrecht, Rav, Rgv, Veehouderij, Veehouderij en volksgezondheid, Volksgezondheid, Wet geurhinder en veehouderij, Wur

Thema's: Agrarisch omgevingsrecht , Mest en geur , Omgevingsrecht , Volksgezondheid , Bestuurs(proces)recht

Jurisprudentie endotoxinen; de stand van zaken

5 juli 2018

Endotoxinen zijn celwandresten van bacteriën. Inademing van endotoxinen kan leiden tot ontstekingen van de luchtwegen. Vanwege het ontbreken van algemeen aanvaarde wetenschappelijke inzichten ten aanzien van endotoxinen, is er in de jurisprudentie nog maar weinig invulling gegeven aan de vraag hoe met dit risico moet worden omgegaan.

Meer

Endotoxinen, Veehouderij, Vgo-onderzoek, Volksgezondheid

Thema's: Intensieve veehouderij , Volksgezondheid

Richtlijn luchtkwaliteit en plattelandswoning; verschillen tussen lidstaten

25 juni 2018

Op 1 januari 2013 is de wettelijke regeling voor de ‘plattelandswoning’ in werking getreden. De regeling komt erop neer dat het gemeentebestuur kan bepalen dat een bedrijfswoning behorend tot of voorheen behorend tot een landbouwinrichting, ondanks de agrarische bestemming door een derde (een burger) mag worden bewoond. Hierbij staan het gemeentebestuur drie wegen ter beschikking: het bestemmingsplan, de beheersverordening of een omgevingsvergunning waarmee van het bestemmingsplan dan wel de beheersverordening wordt afgeweken. Indien het gemeentebestuur de woning als zodanig heeft gekwalificeerd, wordt de woning van rechtswege beschouwd als onderdeel uitmakend van de inrichting, hetgeen erop neerkomt dat de woning niet wordt beschermd tegen milieuemissies van (uitsluitend) die inrichting.

Meer

Fijnstof, Luchtkwaliteit, Omgevingswet, Plattelandswoning

Blog thema: Agrarisch omgevingsrecht

Geurnormen in een bestemmingsplan; wat kan wel en wat kan niet?

23 mei 2018

Op 2 mei 2018 heeft de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State geoordeeld over een geurregeling in een bestemmingsplan (ECLI:NL:RVS:2018:1468). Deze uitspraak geeft samen met eerdere jurisprudentie een goed beeld van de (on)mogelijkheden op dit vlak. In dit blog vat ik een en ander kort samen.

Meer

Bestemmingsplan, Geur, Omgevingsplan

Blog thema: Agrarisch omgevingsrecht

Geur- en ammoniakrendement combi-luchtwassers lager dan verwacht; de staatssecretaris onderneemt actie

4 mei 2018

Al in 2015 werden door de Bestuurlijke werkgroep evaluatie geurregelgeving veehouderij twijfels geuit over de prestaties van luchtwassers. Naar aanleiding van deze twijfels werd in opdracht van het (toenmalige) Ministerie van Infrastructuur en Milieu door Wageningen University & Research (WUR) een onderzoek gestart naar de rendementen voor geurverwijdering van luchtwassers. Eind maart van dit jaar werd het rapport van het eerste deel van dit onderzoek bekendgemaakt.

Meer

Geur, Veehouderij, Veehouderij en volksgezondheid, Volksgezondheid, Wur

Blog thema: Volksgezondheid

Schorsing natuurvergunningen vanwege PAS

14 maart 2018

Afgelopen vrijdag heeft de voorzieningenrechter van de Raad van State twee natuurvergunningen die op basis van het Programma Aanpak Stikstof (hierna: ‘PAS’) zijn verleend, geschorst. Deze natuurvergunningen gingen over de uitbreiding van de veestapel van twee veehouderijbedrijven.

Meer

Buffer, Hexagonen, Kader schorsingsverzoeken, Onomkeerbare gevolgen, Pas, Prejudiciële vragen, Schorsing, Stikstofruimte, Wet natuurbescherming

Blog thema: Natuurbescherming

Teun Verstappen
Teun Verstappen AdvocaatUit dienst bij Hekkelman

Onderzoek naar effecten gewasbeschermingsmiddelen op omwonenden; een update

14 maart 2018

Zoals ik in een eerdere blog al schreef, is in opdracht van het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) in 2015 het ‘Onderzoek Bestrijdingsmiddelen en Omwonenden’ (OBO) gestart. Onderzocht wordt in hoeverre mensen die dicht bij landbouwpercelen wonen, blootgesteld worden aan bestrijdingsmiddelen. Onderdeel van dit onderzoek is het ‘Verkennend gezondheidsonderzoek’. Hierin wordt onderzocht of omwonenden van agrarische percelen gezondheidsproblemen hebben, die niet of minder voorkomen bij mensen uit een andere omgeving. De minister van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit, mevrouw Schouten, sprak in november 2017 de verwachting uit om eind 2018 met de bevindingen te komen.

Meer

Activiteitenbesluit, Bestrijdingsmiddel, Driftreductie, Gewasbeschermingsmiddel, Gezondheid, Obo, Rivm, Volksgezondheid

Thema's: Agrarisch omgevingsrecht , Volksgezondheid

Onzekerheid vleesveehouders duurt voort

9 maart 2018

Per 1 januari 2018 is het stelsel van fosfaatrechten in de Meststoffenwet opgenomen en heeft dat stelsel werking. Niet alleen melkveebedrijven krijgen fosfaatrechten toegekend, in een aantal gevallen geldt dat ook voor vleesveehouderijen. Vleesveehouderijen krijgen niet voor al hun rundvee rechten, maar enkel voor jongvee. De Minister van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit gaat er daarmee van uit dat vleesveehouderijen aanspraak hebben op toekenning van fosfaatrechten, maar deze dus ook nodig hebben.

Meer

Fosfaatrechten, Meststoffenwet, Vleesveehouderij, Wet fosfaatrechten melkvee

Blog thema: Groeiregulering melkveehouderij

Veehouderij en Gezondheid Omwonenden; een update

2 maart 2018

Via eerdere blogs heb ik je geïnformeerd over de resultaten van het onderzoek Veehouderij en Gezondheid Omwonenden. Mede naar aanleiding van dit onderzoek heeft de Gezondheidsraad op 14 februari 2018 het advies ‘Gezondheidsrisico’s rond veehouderijen: vervolgadvies’ (Nr. 2018/04) uitgebracht.

Meer

Endotoxinen, Fijnstof, Veehouderij, Vgo-onderzoek

Thema's: Intensieve veehouderij , Volksgezondheid

Stikstof en het bestemmingsplan: de actuele stand van zaken

15 februari 2018

Op 13 december 2017 heeft de Raad van State toch een uitspraak (hierna: ‘de uitspraak Doetinchem’) gedaan waarin zij een van de rechtsvragen beantwoordt, die samenhangt met de toepassing van het PAS in het bestemmingsplanspoor. De Raad van State beantwoordt in de uitspraak Doetinchem de vraag of een melding op grond van het PAS onderdeel uitmaakt van de referentiesituatie in het kader van de Natura 2000-plantoets. Daarnaast heeft de Raad van State in een uitspraak van 20 december 2017 (hierna: ‘de uitspraak Leudal’) de jurisprudentie met betrekking tot de Natura 2000-plantoets verder uitgewerkt/gespecifieerd.

Meer

Bestemmingsplan, Doorwerking, Één-op-één-inpassing, Natura 2000, Natura 2000-plantoets, Nbw 1998, Pas, Pas-melding, Referentiesituatie, Stikstof, Wnb

Thema's: Natuurbescherming , Ruimtelijke ordening

Teun Verstappen
Teun Verstappen AdvocaatUit dienst bij Hekkelman

Onrechtmatige geurhinder?!

2 februari 2018

Op 20 december 2017 heeft de rechtbank Gelderland een uitspraak gedaan over onrechtmatige geurhinder (ECLI:NL:RBGEL:2017:6442). De uitspraak komt er kort gezegd op neer dat hoewel de veehouder in kwestie een onherroepelijke omgevingsvergunning heeft voor een geurbelasting die groter is dan de wettelijke norm (in dit geval: 14 OUE/m3), hij toch gehouden is om de geurhinder terug te brengen tot deze norm.

Meer

Aansprakelijkheidsrecht, Onrechtmatige geurhinder

Blog thema: Agrarisch omgevingsrecht

Wel of geen spuitzone?

26 januari 2018

Een plan voorziet in de bouw van woningen. Een aantal van deze woningen is voorzien op korte afstand van agrarische gronden. Deze agrarische gronden worden momenteel niet gebruikt voor de teelt van gewassen, maar het ter plaatse vigerende bestemmingsplan sluit een dergelijk gebruik - waarbij bestrijdingsmiddelen mogen worden gebruikt - niet uit. Het is derhalve planologisch mogelijk dat de agrariër het huidige gebruik van zijn gronden wijzigt in het telen van gewassen. Dient nu ten behoeve van de bouw van de woningen, wel of geen spuitzone te worden aangehouden?

Meer

Bestemmingsplan, Bestrijdingsmiddel, Containerteelt, Fruitteelt, Gewasbestrijdingsmiddel, Spuitzone, Woningbouw

Thema's: Bestemmingsplan , Spuitzones , Agrarisch omgevingsrecht

De transitie van fosfaatreductie naar fosfaatrechten staat voor de deur

22 december 2017

Over enkele dagen eindigt de werking van de Regeling fosfaatreductieplan 2017. Met de uitvoering en de resultaten van de Regeling is de weg vrij gemaakt voor de invoering van het stelsel van fosfaatrechten. Alles is er op gericht om per 1 januari 2018 - via wijziging van de Meststoffenwet - voor melkvee- en melkveeopfokbedrijven fosfaatrechten in te voeren. Hoe gaat dit in zijn werk?

Meer

Derogatie, Fosfaatrechten, Fosfaatreductie, Meststoffenwet, Wet fosfaatrechten melkvee

Blog thema: Groeiregulering melkveehouderij

Eerste uitspraak Raad van State over ‘Endotoxine toetsingskader 1.0’

15 december 2017

Endotoxinen zijn celwandresten van bacteriën. Inademing van endotoxinen kan leiden tot ontstekingen van de luchtwegen. Vanwege het ontbreken van algemeen aanvaarde wetenschappelijke inzichten ten aanzien van endotoxinen, is er in de jurisprudentie nog maar weinig invulling gegeven aan de vraag hoe met dit risico moet worden omgegaan in het omgevingsrecht. Met de uitspraak van de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State van 13 december 2017 (ECLI:NL:RVS:2017:3435, <LINK OPNEMEN>) is een eerste stap gezet.

Meer

Pluimveehouderij, Veehouderij, Vgo-onderzoek

Thema's: Intensieve veehouderij , Volksgezondheid

Het PAS en het bestemmingsplan

15 december 2017

De Raad van State heeft in de uitspraak van 13 december 2017, zaaknummer 201701450/1/R1, voor het eerst geoordeeld over een bestemmingsplan waar de planwetgever in de planregels een koppeling heeft gelegd met het PAS.

Meer

Ammoniakemissie, Drempelwaarde, Grenswaarde, Melding, Natura 2000, Nbw 1998, Pas, Pas-melding, Plantoets, Referentiesituatie, Stikstofregeling, Wnb

Thema's: Natuurbescherming , Ruimtelijke ordening

Teun Verstappen
Teun Verstappen AdvocaatUit dienst bij Hekkelman

Tijdsplanning vervolgonderzoek volksgezondheid en veehouderij

8 december 2017

Afgelopen dinsdag, 5 december 2017, heeft de Minister van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit de Tweede Kamer geïnformeerd over de tijdsplanning ten aanzien van het vervolgonderzoek naar volksgezondheid in relatie tot de veehouderij.

Meer

Geitenhouderijen, Veehouderij, Vgo-onderzoek

Thema's: Intensieve veehouderij , Volksgezondheid

Aanscherping verplichte driftreductie treedt binnenkort in werking

6 december 2017

gewasbeschermingsmiddelen op omwonenden. Hierin schreef ik al dat het kabinet en de sector de uitkomst van dit onderzoek niet afwachten, maar in de tussentijd al maatregelen treffen. Een van deze maatregelen betreft de aanscherping van de verplichte driftreductie van 50% naar minimaal 75%. Ten tijde van plaatsing van mijn vorige blog was nog niet duidelijk wanneer deze aanscherping in werking zou treden. Inmiddels is deze datum van inwerkingtreding bekendgemaakt.

Meer

Activiteitenbesluit, Blootstellingsonderzoek, Drift, Driftreductie, Gewasbescherming, Gewasbeschermingsmiddel, Gezondheid, Gezondheidsraad, Inwerkingtreding, Omwonenden, Rivm, Spuitzone

Thema's: Agrarisch omgevingsrecht , Volksgezondheid