blog

    Extra controles op dierenwelzijn

    Peter Goumans
    Peter GoumansPublicatiedatum: 18 september 2015
    Extra controles op dierenwelzijn

    In de politiek en de media wordt al jaren aandacht gevraagd voor het welzijn van dieren. De aandacht richt zich vooral op de intensieve veehouderij. Een belangrijk deel van de welzijnsregelgeving voor dieren is opgenomen in het Besluit houders van dieren. Dit besluit is op 1 juli 2014 in werking getreden. Het Besluit houders van dieren stelt algemene regels voor de huisvesting en verzorging van dieren, maar bevat ook specifieke regels voor een aantal diersoorten, zoals varkens, runderen en pluimvee. Handhaving vindt plaats via strafrechtelijke en bestuursrechtelijke weg. Maar via de zogeheten randvoorwaardenkorting is ook een korting op inkomenssteun een mogelijk gevolg. Handhaving vereist controle. Voor enkele diersoorten kondigt Staatssecretaris Dijksma extra aandacht aan.

    NVWA houdt toezicht

    In de Wet Dieren is de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA) als toezichthouder aangewezen. De NVWA doet jaarlijks honderden welzijnsinspecties op intensieve veehouderijen. Op overtreding kan vanuit het bestuursrecht door de Staatssecretaris van Economische Zaken (de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland) worden gereageerd met een bestuurlijke boete of het opleggen van een herstelsanctie. Veelal wordt dan met een last onder dwangsom beëindiging van de overtreding afgedwongen. Wanneer een bestuurlijke boete wordt opgelegd is strafrechtelijke vervolging uitgesloten. Tweemaal straffen voor hetzelfde feit is immers niet mogelijk.

    Rapport Wakker Dier

    Wakker Dier heeft recent een rapport uitgebracht over het welzijn van vaderdieren in de veehouderij. Met een verwijzing naar dit rapport heeft Wakker Dier Staatssecretaris Dijksma gevraagd om betere welzijnsnormen voor vaderdieren op te stellen en de controle op het welzijn van vaderdieren te intensiveren.

    Reactie Staatssecretaris

    Voor wat betreft de huisvesting en verzorging van beren en hanen in de vleesveevermeerdering bevat het Besluit houders van dieren specifieke huisvestings- en verzorgingsnormen. Voor andere vaderdieren gelden de algemene normen. Staatssecretaris Dijksma laat Wageningen UR wetenschappelijke informatie bijeenbrengen over specifieke behoeftes van vaderdieren om over de resultaten vervolgens in overleg te treden met de sector. Aanvullende maatregelen met betrekking tot ingrepen bij vaderdieren acht de Staatssecretaris op dit moment niet nodig. Vooralsnog zal dus de welzijnsregelgeving niet worden aangescherpt. Voor de intensieve veehouderij heeft de welzijnsregelgeving extra kosten tot gevolg waar agrarische ondernemers in een aantal andere Europese landen niet mee worden geconfronteerd. Dit leidt tot een ongelijk speelveld. En dat pakt extra vervelend uit nu veel bedrijven in zwaar weer verkeren. Voorlopig verslechtert het speelveld niet nog verder.

    Het rapport van Wakker Dier heeft wel effect op de welzijnsinspecties. Alhoewel in 2014 op welzijnseisen voor beren nauwelijks overtredingen zijn aangetroffen, kondigt de Staatssecretaris aan dat de NVWA bij controles op varkensbedrijven extra aandacht zal geven aan de situatie van zoekberen. Verder is de Staatssecretaris van plan om in 2015 en 2016 alle bedrijven met vleeskuikenouderdieren te inspecteren op dierenwelzijn. Bij de NVWA-aanpak van pluimvee (zowel vlees- als legpluimvee) zal transport (bijvoorbeeld vervoer in te kleine of kapotte kratten) een aandachtspunt zijn. Het is duidelijk waar de focus het komende jaar op zal liggen. Wees gewaarschuwd.

    Korting op budget NVWA

    In hoeverre de NVWA daadwerkelijk uitvoering kan geven aan de instructies van Staatssecretaris Dijksma is ongewis. In de Rijksbegroting voor 2016 wordt ruim € 285 miljoen uitgetrokken voor de NVWA. Het budget voor de NVWA is daarmee bijna € 30 miljoen lager dan voor 2015. De verkleining van het budget wordt doorgetrokken naar 2022. Voor de NVWA wordt dan nog zo’n € 262 miljoen uitgetrokken.