blog

    Natura 2000 en bestemmingsplan: externe saldering nog mogelijk?

    Paul Bodden
    Paul BoddenPublicatiedatum: 10 februari 2017
    Natura 2000 en bestemmingsplan: externe saldering nog mogelijk?

    Op 1 juli 2015 is de wijziging van de Natuurbeschermingswet 1998 (thans: Wet natuurbescherming) in werking getreden, waarmee de Programmatische Aanpak Stikstof (PAS) in het leven is geroepen (zie nader over de PAS mijn blog ‘Pilotzaken PAS, prejudiciele vragen?’).

    Met ingang van 1 juli 2015 is ‘de stikstofvoorziening’ die externe saldering voor Natuurbeschermingswetvergunningen en bestemmingsplannen mogelijk maakte (artikel 19kd van de Natuurbeschermingswet 1998) vervallen. In mijn artikel ‘Het bestemmingsplan voor het buitengebied en Natura 2000’ (Agr.r. 2016, p. 5-10) gaf ik reeds aan dat externe saldering in het kader van een bestemmingsplan mij niettemin nog mogelijk lijkt. Voor 25 april 2013 (de dag waarop de werking van artikel 19kd van de Natuurbeschermingswet 1998 – de stikstofvoorziening – werd uitgebreid naar plannen) was externe saldering bij bestemmingsplannen immers ook mogelijk. Bovendien is het (gewone) bestemmingsplan geen toedelingsbesluit als bedoeld in artikel 2.7 van het Besluit natuurbescherming, zodat het bestemmingsplan niet in aanmerking komt voor de ontwikkelingsruimte van de PAS (zie hierover ook Kamerstukken I 2013/14, 33 669, C, p. 10-11).

    Ik zie hiervoor bevestiging in de uitspraak van de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State van 1 februari 2017 (ECLI:NL:RVS:2017:254). In die kwestie betrof het immers een op 16 juli 2015 (derhalve na 1 juli 2015) vastgesteld bestemmingsplan. De Afdeling herhaalt haar min of meer standaardoverweging dat de gemeenteraad saldering kan aanmerken als mitigerende maatregel, indien er een directe samenhang bestaat tussen het voorgenomen plan en de salderingsmaatregel en rept met geen woord over de PAS. Hierbij past wel de kanttekening dat het beroep hierop waarschijnlijk ook niet zag.

    Speelt de PAS in zo’n geval dan helemaal geen rol? Bij de uitvoerbaarheidstoets zou naar mijn mening alsnog aan de orde moeten komen of voor de ontwikkeling die het bestemmingsplan – eventueel met gebruikmaking van externe saldering – mogelijk maakt ook ontwikkelingsruimte (via toedelingsbesluiten) op grond van de PAS kan worden verkregen. In zoverre zou de PAS naar mijn mening alsnog een rol moeten spelen, zij het dat de toetsing een ander karakter heeft. Ik voeg hieraan toe dat er intussen een uitspraak van de Afdeling is waarin zij heeft overwogen dat nu er een afzonderlijk toetsingskader voor plannen is opgenomen in de Natuurbeschermingswet 1998 (thans in de Wet natuurbescherming), in zoverre niet hoeft te worden ingegaan op de uitvoerbaarheid van het plan vanwege het ontbreken van een Natuurbeschermingswetvergunning (AbRS 31 augustus 2016, ECLI:NL:RVS:2016:2371, r.o. 7). Van vaste jurisprudentie is echter nog geen sprake en ik betwijfel of de Afdeling deze lijn doortrekt, gezien het verschil tussen het karakter van de plantoets enerzijds en de projecttoets anderzijds.