blog

    Bestuurder aansprakelijk na tenuitvoerlegging vonnis. Hoe kan dat nou?

    Christiaan Donners
    Christiaan DonnersPublicatiedatum: 1 november 2016
    Bestuurder aansprakelijk na tenuitvoerlegging vonnis. Hoe kan dat nou?

    Enkele maanden geleden schreef ik een blog over de tenuitvoerlegging van een vonnis dat niet onherroepelijk is. Het gerechtshof ‘s-Hertogenbosch had toen geoordeeld dat de eigendom van onroerend goed dat op grond van een vonnis wordt geveild achteraf gezien niet is overgegaan als het vonnis later wordt vernietigd. De voorzieningenrechter van de rechtbank Noord-Nederland doet hier nog een schepje bovenop: het executeren van een vonnis kan ook tot bestuurdersaansprakelijkheid leiden.

    Wat was er aan de hand?

    Een huurder en een verhuurder, Diamond Invest B.V., hadden een geschil over een huurachterstand. Nadat de kantonrechter de huurder had veroordeeld tot betaling aan Diamond Invest, vernietigde het gerechtshof dit vonnis en oordeelde dat de huurder toch niets aan Diamond Invest verschuldigd was. Ondertussen had de huurder echter, nadat Diamond Invest was begonnen met de executie van het vonnis, het door de kantonrechter toegewezen bedrag aan Diamond Invest betaald.

    Doordat Diamond Invest niet vrijwillig het ontvangen bedrag terugbetaalde, spande de huurder een kort geding aan en vorderde hij terugbetaling van Diamond Invest en van haar bestuurder. Uiteraard wijst de voorzieningenrechter de vordering tegen Diamond Invest toe. Verrassend genoeg wordt ook de bestuurder in privé aansprakelijk gehouden en tot terugbetaling veroordeeld.

    Bestuurder aansprakelijk op grond van de Beklamel-norm

    De voorzieningenrechter baseert de aansprakelijkheid van de bestuurder op de norm die door de Hoge Raad is beschreven in het Beklamel-arrest. Deze norm houdt in dat een bestuurder in privé aansprakelijk kan zijn als hij namens de vennootschap een overeenkomst aangaat, terwijl hij weet of behoorde te weten dat de vennootschap haar verplichtingen uit deze overeenkomst niet kan nakomen. De voorzieningenrechter vindt dat de bestuurder van Diamond Invest de zorgvuldigheidsnorm uit het Beklamel-arrest heeft geschonden door het vonnis te executeren.

    Bestuurdersaansprakelijkheid is een stap te ver

    Deze uitspraak van de voorzieningenrechter gaat mij te ver. Natuurlijk moet Diamond Invest het ten onrechte ontvangen bedrag terugbetalen, maar van bestuurdersaansprakelijkheid kan geen sprake zijn. Het ten uitvoer leggen van een vonnis is een wettelijke bevoegdheid en verschilt wezenlijk van het sluiten van een overeenkomst. De voorzieningenrechter had dan ook het Beklamel-arrest niet aan zijn beslissing ten grondslag mogen leggen.

    Bovendien heeft de voorzieningenrechter niet meegewogen dat een bestuurder in het belang van de vennootschap dient te handelen. Dit vennootschappelijke belang zal over het algemeen betekenen dat een bestuurder een vordering zo voortvarend mogelijk moet incasseren. Een uitvoerbaar bij voorraad verklaard vonnis zal dan ook -zo nodig- ten uitvoer moeten worden gelegd om de vordering te incasseren. Doet een bestuurder dit niet en lijdt de vennootschap schade doordat bijvoorbeeld de wederpartij op een later moment geen verhaal meer blijkt te bieden, dan kan een bestuurder aansprakelijk zijn voor de schade die de vennootschap lijdt.

    Risico’s uitvoerbaar bij voorraad verklaard vonnis

    De bestuurder van Diamond Invest heeft in het belang van Diamond Invest het vonnis ten uitvoer gelegd. Het past wat mij betreft niet dat een bestuurder, die simpelweg gebruik maakt van een wettelijke bevoegdheid, hiervoor in privé aansprakelijk kan worden gehouden. Dit vonnis van de voorzieningenrechter laat echter eens te meer zien dat er de nodige risico’s kleven aan het ten uitvoer leggen van een vonnis dat niet onherroepelijk is. Het is dan ook hoog tijd dat hierover meer duidelijkheid komt.  

    De uitspraak kun je hier lezen.