Erfgenaam beter beschermd door nieuwe wet

Erfgenaam beter beschermd door nieuwe wet

Thema's: Testament, Erfenis, Erfrecht

12 juli 2016

In een eerder blog heb ik geschreven over de verschillende wijzen waarop erfgenamen een nalatenschap kunnen aanvaarden, dat ze zich ervan bewust moeten zijn dat een nalatenschap niet altijd positief is en dat zuiver aanvaarden risico's kent. De wetgever erkent deze risico's en neemt in een nieuwe wet, die per 1 september 2016, in werking treedt, maatregelen om erfgenamen te beschermen. Dat is goed maar toch blijft alertheid geboden.

Wet bescherming erfgenamen tegen schulden: zuivere aanvaarding

In de praktijk blijkt dat erfgenamen zich onvoldoende bewust zijn van het juridische gevolg van hun handelen en niet voorzichtig genoeg zijn als erfgenaam. Vaak beschikken ze over de nalatenschap vóórdat zij beslist hebben of zij de nalatenschap zuiver of beneficiair willen aanvaarden of verwerpen. Het gevolg is dat ze met hun eigen vermogen aansprakelijk worden voor schulden van de nalatenschap.

In de Wet bescherming erfgenamen tegen schulden worden de erfgenamen in bepaalde gevallen beschermd. Deze wet zorgt ervoor dat erfgenamen alleen door hun gedrag de nalatenschap zuiver aanvaarden als zij beschikken over de nalatenschap én daarbij handelingen verrichten die benadeling van de nalatenschapsschuldeisers tot gevolg kunnen hebben. Het criterium wordt dus strenger: alleen gedragingen die leiden tot benadeling van schuldeisers van de nalatenschap zorgen ervoor dat de erfgenaam de nalatenschap zuiver aanvaardt. Deze gedragingen zijn bijvoorbeeld het verkopen of bezwaren van goederen van de overledene of deze op een andere manier aan het verhaal van schuldeisers onttrekken. 

Wet bescherming erfgenamen tegen schulden: onvoorziene schulden

De nieuwe wet beschermt erfgenamen ook tegen onvoorziene schulden. Daarvan is sprake als de erfgenaam de schuld niet kende en ook niet behoefde te kennen. Dit vraagt dus vooraf onderzoek door een erfgenaam. Erfgenamen die de nalatenschap zuiver hebben aanvaard en na 1 september 2016 een onvoorziene schuld van erflater ontdekken die niet uit de nalatenschap kan worden voldaan, kunnen binnen drie maanden na ontdekking van die schuld een verzoek doen aan de kantonrechter om hen te machtigen de nalatenschap alsnog beneficiair te aanvaarden. 

Als de nalatenschap op dat moment al is verdeeld, kan de erfgenaam worden ontheven om de schuld te voldoen voor zover deze niet uit zijn erfrechtelijke verkrijging kan worden voldaan. De erfgenaam kan dan dus niet met zijn privé vermogen worden aangesproken. 

Conclusie

Erfgenamen zijn door de wet beter beschermd. Ten eerste doordat hun gedrag minder snel leidt tot zuivere aanvaarding en ten tweede doordat de wet  bescherming biedt aan erfgenamen die na zuivere aanvaarding worden geconfronteerd met een onverwachte schuld. Wanneer sprake is van gedrag dat tot benadeling van schuldeisers leidt en hoe zwaar de onderzoeksplicht is voordat sprake is van onvoorziene schulden, is echter niet geregeld en zal de praktijk moeten uitwijzen. 

Mijn advies blijft: bezint eer ge begint en vraag tijdig advies als u als erfgenaam bij een nalatenschap betrokken bent.