De Nieuwe Regeling (DNR) 2025
Minstens één vergaande wijziging voor (overheids-)opdrachtgevers!
Eind 2025 is de DNR 2005 vervangen door de DNR 2025. De DNR zijn algemene voorwaarden die gehanteerd worden door architecten en ingenieurs in de bouwbranche. De DNR zijn eenzijdig opgesteld door de Bond van Nederlandse Architectenbureaus en NL Ingenieurs.
Ten opzichte van de versie van 2005 lijkt de DNR ingrijpend gewijzigd: 59 artikelen zijn gecomprimeerd tot ‘maar’ 22 artikelen. Toch is er inhoudelijk niet heel veel veranderd. Er is echter één vergaande wijziging waar we op willen attenderen. Die is te vinden in artikel 18 DNR 2025.
Artikel 18: beëindiging van de opdracht
Overeenkomsten met architecten en ingenieurs zijn overeenkomsten van opdracht, een in de wet (art. 7:400 e.v. BW) benoemd contract. Het uitgangspunt van de wet is dat een opdrachtgever de overeenkomst met de opdrachtnemer (de architect of ingenieur) op elk moment kan opzeggen en dat de professionele opdrachtnemer de overeenkomst in beginsel slechts vanwege gewichtige redenen kan opzeggen. Dit uitgangspunt zet de DNR helemaal op zijn kop.
Artikel 18 geeft zowel de opdrachtgever als de opdrachtnemer de bevoegdheid de overeenkomst op elk moment op te zeggen, ook zonder enige grond. De enige eisen die de DNR voor opzegging stelt is dat die schriftelijk moet worden gedaan en dat een opzegtermijn van tenminste 2 weken in acht moet worden genomen. Dat is opmerkelijk.
Stelt u zich voor: je hebt als opdrachtgever via een kostbare en tijdrovende aanbesteding een architect gecontracteerd en die zegt kort na de start van de opdracht de overeenkomst op, bijvoorbeeld omdat hij een andere, lucratievere opdracht kan aannemen. Je zou verwachten dat een dergelijke opzegging voor de architect dan flinke financiële gevolgen moet hebben, maar dat valt nogal tegen. Op grond van artikel 19 DNR behoudt de architect zijn recht op het tot dan toe verschuldigde honorarium. Zijn enige ‘straf’ is dat de opdrachtgever (maximaal!) 10% van dat verschuldigde honorarium daarop in mindering mag brengen. Die opdrachtgever kan een nieuwe architect gaan selecteren, met alle vertraging en kosten van dien. De schade daarvan blijft in beginsel voor de opdrachtgever. Mogelijk kan de opdrachtgever langs de weg van de redelijkheid en billijkheid of onrechtmatige daad haar recht zoeken, maar dat is op voorhand geen uitgemaakte en doorgaans wel een ingewikkelde zaak.
In de Toelichting bij de DNR valt te lezen dat de wederzijdse opzegmogelijkheid “een flexibel en evenwichtig mechanisme” is “dat aansluit bij de aard van adviesrelaties, waarin wederzijds vertrouwen centraal staat”. Wij zien niet in dat het wederzijds vertrouwen erbij gebaat is dat de gemeente op elk moment getroffen kan worden door een eenzijdige opzegging van de opdracht door de architect. De DNR wijzigt het wettelijke uitgangspunt en wijkt af van de regel dat een professionele opdrachtnemer (in beginsel) alleen maar bevoegd is op te zeggen wegens gewichtige redenen. Zeker in opdrachten die aanbesteed worden, maar eigenlijk ‘sowieso’, is het aan te raden dit artikel buiten toepassing te verklaren. Daarvoor is reden te meer omdat in hetzelfde artikel de (algemeen in de wet geregelde) mogelijkheid de overeenkomst te ontbinden, vanwege de wederzijdse opzegmogelijkheid volledig wordt uitgesloten.
De opstellers van de DNR 2025 hebben beoogd de regeling zo aan te passen dat er niet langer aanleiding bestaat om de DNR in de overeenkomst van opdracht aan te passen of te wijzigen. Daarin zijn zij voor wat betreft artikel 18 naar onze verwachting niet in geslaagd.
Meer weten? Ook over de overige wijzigingen van de DNR? Richard van Breevoort en Dyan Peters zijn graag bereid uw vragen te beantwoorden.
Stel je vragen aan onze specialisten
“Neem contact met mij op en ontvang antwoord op jouw vragen. Ik ben bereikbaar per mail of telefoon.”
